Chất lượng - Sáng tạo - Khác biệt là chuẩn mực cho các sản phẩm của Dược An Bình (Công ty Dược Phẩm uy tín hàng đầu Việt Nam). Tồn tại và phát triển vì sức khỏe người dân Việt Nam, đóng góp vào sự phát triển của đất nước là tâm thức của toàn thể cán bộ nhân viên công ty !
Kiến thức y khoa  »  Dinh dưỡng

Chất đạm (Protein)

facebook zing go.vn banbe yume linkhay google

1. Chất đạm là gì?

Đạm (protein) là chất căn bản của sự sống trong mọi tế bào, là thành phần của các mô cấu tạo và bảo vệ cơ thể cũng như tế bào mềm ở các cơ quan. Không có chất đạm hấp thụ từ thực phẩm thì cơ thể con người không thể tăng trưởng và mọi cơ quan nội tạng không thể hoạt động. Protein cũng lưu hành trong máu dưới hình thức những kháng thể, kích thích tố, hồng huyết cầu và các loại diêu tố. Và đạm chất cũng là nguồn duy nhất cung cấp nitrogen, một chất cần thiết cho mọi sinh vật trên trái đất. Trung bình, tỷ lệ chất đạm trong cơ thể con người là từ 10% - 20% trọng lượng, tùy theo cơ thể béo gầy, già trẻ, nam hoặc nữ.
 
2. Chất đạm có ở đâu?
 
Nói đến chất đạm là ta thường nghĩ ngay có trong thịt và cho là chỉ có thịt động vật mới có đạm. Nhiều quan niệm cho rằng ta phải ăn nhiều thịt mới có đủ đạm. Thực ra không phải vậy. Đạm có trong nhiều thực phẩm khác như rau, quả, hạt… Loại đạm này vừa dễ tiêu lại vừa ít năng lượng, ít chất béo bão hòa hơn đạm từ thịt động vật. Khác với thực vật, động vật không tạo ra được đạm chất, nên con người phải tùy thuộc vào thực vật và các động vật khác để có chất dinh dưỡng này. Trong khi một số chất dinh dưỡng khác có thể tích trữ để dùng dần, thì protein lại không tích trữ được. Nên ta cần protein mỗi ngày.
 
Protein không phải là chất đơn thuần. Nó là tổng hợp của nhiều hợp chất hữu cơ mà thành phần căn bản là một chuỗi amino acid với 22 loại khác nhau. Mỗi loại đạm có một số amino acid đặc biệt và chúng nối kết với nhau theo thứ tự riêng. Những amino acid này luôn luôn phân biến hoặc được tái sử dụng trong cơ thể, cho nên con người cần thay thế amino acid đã được tiêu dùng. Quá trình này bắt đầu từ khi thai nhi mới được thành hình và kéo dài suốt đời sống của con người.
 
Cơ thể con người chỉ tổng hợp được 13 loại amino acids, còn 9 loại kia thì phải được cung cấp từ thực phẩm gốc thực vật hay từ thịt những con thú nào đã ăn những rau trái này. Chín loại amino acids thiết yếu (essential amino acid) phải do thực phẩm cung cấp là histidine, isoleucine, leucine, lysine, methionine, phenylalamine, threonine, tryptophan và valine. Và để cơ thể tạo ra proein, ta phải cung cấp tất cả 22 loại amino acids.
 
Khi ta ăn thực phẩm có chất đạm thì hệ tiêu hóa sẽ biến chất đạm thành amino acids và tế bào sẽ hấp thụ những amino acids mà chúng cần. Bởi thế ta phải ăn nhiều thực phẩm khác nhau để bảo đảm có đủ các loại amino acid cần thiết cho cơ thể. Ngoài ra, khi thiếu một amino acid thiết yếu nào đó, cơ thể có khả năng lấy nó từ tế bào thịt trong người. Nhưng nếu diễn tiến này kéo dài sẽ đưa đến hao mòn cơ thịt.
 
3. Phân loại chất đạm
 
Chất đạm được chia ra làm hai loại: Loại chất đạm đủ và loại chất đạm thiếu.
 
Chất đạm nào có 9 thứ amino acid thiết yếu kể trên gọi là chất đạm đủ; loại nào không có một vài trong 9 thứ amino acid đó thì gọi là chất đạm thiếu.
 
Hầu hết mọi thực phẩm gốc động vật như thịt, sữa đều có chất đạm đủ. Trứng, dù bị mang tiếng xấu vì có nhiều cholesterol, cung cấp đầy đủ các amino acid theo đúng phân lượng mà cơ thể cần. Còn chất đạm trong thực phẩm gốc thực vật, như trái cây, ngũ cốc, rau cải, được coi như chất đạm thiếu vì nó thiếu một hoặc hai amino acid thiết yếu kể trên. Đạm trong đậu nành được coi như đủ vì nó có hầu hết amino acid cần thiết.
 
4. Nguồn gốc chất đạm
 
Chất đạm cần thiết cho cơ thể được cung cấp từ thực phẩm gốc động vật hay thực vật. Trong đó, thịt súc vật, sữa và cá là nguồn chất đạm dồi dào nhất, chiếm từ 15 đến 40% trọng lượng thức ăn. Nguồn chất đạm từ ngũ cốc và các thứ đậu chỉ chiếm từ 3% - 10% trọng lượng thức ăn; khoai, trái cây và cải có lá màu lục chỉ chứa có 3% hay ít hơn lượng chất đạm.
 
Đạm chất từ một loại thực vật không có đủ 9 amino acid thiết yếu, nhưng khi ăn chung thì chúng bổ túc cho nhau. Thí dụ ăn gạo pha với đậu, gạo thiếu lysine mà đậu lại nhiều lysine, nên khi gạo và đậu ăn chung thì cơ thể có đủ hai thứ amino acid này. Điểm cần lưu ý là sự bổ túc cho nhau này có kết quả tốt hơn nếu ăn chung cùng một lúc hoặc chỉ cách nhau vài giờ.
 
5. Công dụng của chất đạm
 
Mỗi amino acid của chất đạm có nhiệm vụ riêng biệt trong cơ thể cho nên một chất này không thay thế cho chất kia được. Do đó phần ăn cần đa dạng, có sự thăng bằng của các thực phẩm. Một cách tổng quát, các amino acid từ chất đạm có 5 chức năng căn bản trong cơ thể:
 
Cấu tạo các mô tế bào mới: Tu bổ các mô bị hư hao; Là thành phần cấu tạo của huyết cầu tố, kích thích tố, diêu tố; Sản xuất sữa để nuôi con; Cung cấp năng lượng cho các sinh hoạt cơ thể.
 
Ngoài ra amino acid còn: điều hòa sự cân bằng chất lỏng trong cơ thể, dung hòa nồng độ acid-kiềm; Hỗ trợ việc trao đổi chất dinh dưỡng giữa tế bào và huyết quản; Là thành phần cấu tạo nhiễm thể và gen di truyền; Một số amino acid dẫn truyền các tín hiệu thần kinh giữa các dây thần kinh và tới các bộ phận; Hỗ trợ để một số sinh tố hoàn thành được công dụng của mình.
 
6. Nhu cầu hàng ngày về chất đạm.
 
Trong cơ thể con người, gan tạo ra được 80% amino acid cần thiết từ chất đạm ta ăn vào còn 20% kia phải do thực phẩm cung cấp. Nhu cầu chất đạm thay đổi tùy theo tuổi tác, giai đoạn tăng trưởng, và tình trạng tốt xấu của cơ thể.
 
Mỗi ngày, người lớn cần được cung cấp từ 1 - 1,5g chất đạm/kg cân nặng. Trẻ em cần khoảng 2g chất đạm/kg cân nặng. Trẻ sơ sinh đang tuổi tăng trưởng nên nhu cầu chất đạm cho mỗi ngày nhiều hơn ở người già. Phụ nữ mang thai, cho con bú, khi bị bỏng nặng cần số lượng đạm chất cao hơn.
 
Một chế độ dinh dưỡng nặng về thịt và nhẹ về rau quả khiến thận phải làm việc nhiều hơn trong việc đào thải các cặn bã của chất đạm qua đường tiểu tiện. Đó là chất ammonia và urea. Vì thế ta thấy người có bệnh gan thận đều được hạn chế thịt. Ngoài ra trong thịt động vật, đặc biệt loại thịt đỏ nhiều máu còn có nhiều cholesterol và mỡ bão hòa là những nguy cơ gây ra bệnh tim mạch, mập phì.
 
Lưu ý: Khi nấu chín vừa phải thì thịt còn mềm và dễ tiêu vì hơi nóng làm rời rạc sự dính liền giữa amino acid. Nhưng khi nấu quá lâu thì amino acid lại quấn quyện với nhau nên khó tiêu hóa và cũng mất bớt 25% số lượng.
 
7. Những thực phẩm giàu chất đạm
 
Thức ăn giàu chất đạm gồm 2 loại là thức ăn nguồn gốc động vật và nguồn gốc thực vật. Đạm động vật ưu điểm là có đủ 8 acid amin cần thiết ở tỷ lệ cân đối còn đạm thực vật thường thiếu một hoặc nhiều acid amin cần thiết và ở tỷ lệ không cân đối. Vì vậy, nên dùng đạm động vật để hỗ trợ cho đạm thực vật hoặc phối hợp những đạm thực vật với nhau.
 
Chất đạm (Protein)
 
Nhóm thực phẩm từ động vật giàu chất đạm
 
Thức ăn động vật:
 
Thịt:
 
Hàm lượng chất đạm trong các loại thịt như thịt lợn, gà, vịt, bò, chim... đều xấp xỉ như nhau nhưng còn tuỳ theo thịt nạc hay mỡ mà hàm lượng chất đạm cao hay thấp. Về chất lượng chất đạm của thịt đều có đầy đủ các acid amin cần thiết và ở tỷ lệ cân đối, có tác dụng hỗ trợ tốt cho ngũ cốc.
 
* Chú ý khi chế biến thịt: Thịt nướng, rang và nhất là ướp đường trước khi nướng, rang làm tăng mùi vị, sức hấp dẫn nhưng làm giảm giá trị sinh học của thức ăn. Đối với trẻ nhỏ không nên cho ăn thịt nướng, rang khô vì giảm chất dinh dưỡng và khó hấp thu.
 
- Thịt bị ôi thiu, hỏng sẽ tiết ra chất độc gây dị ứng hoặc ngộ độc tuy nấu nướng khéo che đậy được mùi vị hư hỏng nhưng chất độc vẫn còn.
 
Lưu ý thịt lợn có khả năng bị nhiễm giun xoắn mà không bị phát hiện, thịt ếch nhái hay bị sán nên phải ăn chín. Riêng cóc trong da và trứng có chứa chất độc làm chết người nên khi ăn cần loại bỏ triệt để da và phủ tạng.
 
Không dùng thớt thái chung thịt chín và thịt sống.
 
- Nước xương, nước thịt hầm, luộc có chứa nhiều ni tơ nhưng chất đạm và canxi rất ít. Nấu ăn cho trẻ cần cho ăn cả thịt (phần cái) chứ không phải chỉ có nước.
 
Cá và các chế phẩm của cá:
 
- Cá có hàm lượng chất đạm cao, chất lượng tốt và các acid amin cân đối, cá có nhiều chất khoáng và vitamin hơn thịt đặc biệt trong gan cá có nhiều vitamin A, D, B12 nhưng cá dễ bị hỏng hơn thịt.
 
- Cá khô có hàm lượng chất đạm cao hơn cá tươi nhưng mặn và dễ bị ẩm, mốc. Chú ý cá khô mốc có thể gây nên ngộ độc.
 
Tôm, lươn, cua và nhuyễn thể:
 
- Tôm, lươn, cua có hàm lượng và chất lượng chất đạm không kém gì so với thịt, cá, còn chất lượng chất đạm của nhuyễn thể ( ốc, trai, sò...) thì không bằng và tỷ lệ các acid amin không cân đối. Tuy vậy nhuyễn thể lại có nhiều chất khoáng hơn, nhất là canxi, đồng(cu) và selen(se).
 
- Khi nhuyễn thể bị chết dễ bị phân huỷ, sinh ra độc tố nên khi ăn ốc, trai, sò... phải chú ý loại bỏ con chết, ngâm con sống sạch trước khi nấu. Nhuyễn thể còn là vật trung gian truyền các loại bệnh như thương hàn, tiêu chảy nên nhuyễn thể cần phải được ăn chín.
 
- Cua đồng, con dạm giã nấu canh, nấu bột, khi lọc có mất nhiều chất đạm nhưng là chất đạm hòa tan, dễ hấp thu và còn có thêm nhiều canxi.
 
Trứng:
 
Các loại trứng gà, vịt, trứng cua cáy, cá là nguồn cung cấp chất đạm tốt nhất vì có đầy đủ các acid min cần thiết với tỷ lệ cân đối. Trứng có thể nhiễm ký sinh trùng hoặc vi khuẩn gây bệnh. Không nên ăn trứng sống, trứng hỏng vì có thể bị ngộ độc. Muốn luộc trứng lòng đào thì cho thẳng trứng vào nước nóng già rồi đun sôi vài phút, lòng trắng sẽ chín và lòng đỏ còn sống, các vitamin không bị nhiệt phá huỷ.
 
Trứng vịt lộn chứa nhiều chất đạm và nội tiết tố kích thích chuyển hoá trong cơ thể người ăn.
 
Sữa:
 
Sữa mẹ có đầy đủ chất đạm, chất béo, chất đường, vitamin và muối khoáng với tỷ lệ thích hợp, dễ hấp thu vì vậy sữa mẹ là thức ăn tốt nhất cho trẻ em. Hiện nay ngoài thị trường có bán nhiều loại sữa bò, sữa đậu nành có nhiều chất bổ dưỡng cho trẻ em, người già, người ốm.
 
Sữa là môi trường rất tốt cho vi khuẩn phát triển vì vậy cần phải bảo quản cẩn thận nhất là sau khi đã pha thành sữa nước. Khi sữa bị hỏng sẽ có mầu vàng nâu từ nhạt tới sẫm.
 
Các loại nước chấm:
 
Trong nước nắm, nước chấm như mai, sì dầu có chất đạm ở dạng tự do, hòa tan nên dễ hấp thu. Các loại nước nắm, nước chấm thường mặn nên ăn ít.
 
Thức ăn thực vật
 
Đậu đỗ:
 
Đậu đỗ có hàm lượng chất đạm cao. Đậu tương có giá trị dinh dưỡng rất cao. Đạm đậu tương có giá trị như đạm động vật. Ngoài ra đậu tương còn chứa các chất có tác dụng phòng chống ung thư và giảm cholesterol máu.
 
Chất đạm (Protein)
 
Đỗ tương rất giàu chất đạm
 
Đậu đỗ cần ăn chín, nên ngâm nước trước khi rang. Các sản phẩm từ đậu tương được dùng phổ biến như sữa đậu nành, đậu phụ, bột đậu nành hoặc dùng quá trình lên men để chế biến thành các sản phẩm như tương, chao, sữa chua đậu nành... để làm tăng giá trị dinh dưỡng và tỷ lệ hấp thu của thức ăn. Nên sử dụng nhiều sản phẩm từ đậu nành vì là loại thực phẩm giầu chất dinh dưỡng và có tác dụng tốt cho sức khoẻ.
 
Vừng, lạc:
 
Hàm lượng chất đạm trong vừng, lạc cao nhưng chất lượng kém hơn đậu đỗ. Khi rang lạc không làm ảnh hưởng tới chất lượng chất đạm.
 
Cần bảo quản tốt lạc để tránh mốc. Khi ăn lạc cần loại bỏ các hạt mốc vì trong hạt lạc mốc có chứa độc tố vi nấm gây ung thư gan. Mỗi gia đình nên có một lọ muối vừng lạc để ăn thường xuyên.
 
Ngày đăng : 15/5/2013
Tags : chất đạm, protein, acid amin, tế bào, thực phẩm, máu, sụt cân, còi cọc, kém tiêu hóa, mắc bệnh nhiễm trùng, gen di truyền, công dụng của chất đạm, nguồn gốc chất đạm, nhu cầu chất đạm, chat dam, protein, acid amin, te bao, thuc pham, mau, sut can, coi coc, kem tieu hoa, mac benh nhiem trung, gen di truyen, cong dung cua chat dam, nguon goc chat dam, nhu cau chat dam,


  Vi chất dinh dưỡng
  Cải thiện da nhờ dinh dưỡng
  Chất xơ hòa tan và những công dụng ...
  Chế độ dinh dưỡng cho người bệnh vi...
  Dấu hiệu thông báo cơ thể thiếu vit...
  Dinh dưỡng giúp ngăn ngừa tóc rụng
  Làm gì để mẹ bé có nhiều sữa
  Thực phẩm ăn nhanh (fast food)
  Một số bài thuốc và món ăn ngon từ ...
  Top 25 thực phẩm giúp bạn tăng cân ...
  Một số loại thực phẩm tốt nhất cho ...
  Sinh tố giúp phòng trị cao huyết áp...
  Sự tiêu hóa thức ăn
  Một số loại thực phẩm giúp bạn tràn...
Bạn đọc quan tâm
Santafe - Hỗ trợ chữa trị táo bón Santafe - Hỗ trợ chữa trị táo bón
Santafe là sản phẩm chuyên trị bệnh táo bón, trướng bụng, đầy hơi, dùng cho cả người lớn và trẻ nhỏ.Giúp cân bằng hệ khuẩn ruột để tránh sự tăng sinh
V-Sorento - Hỗ trợ chữa trị viêm đại tràng V-Sorento - Hỗ trợ chữa trị viêm đại tràng
V-Sorento là sản phẩm của dược An Bình giúp điều trị các chứng bệnh viêm đại tràng, viêm đại tràng cấp tính, viêm đại tràng mãn tính,... hiệu quả nhất
X9 - Hỗ trợ sức khỏe sinh lý nam X9 - Hỗ trợ sức khỏe sinh lý nam
X9, sản phẩm chiết xuất từ thảo dược , sử dụng trong việc hỗ trợ sức khỏe sinh lý cho đàn ông. Dùng cho nam giới mắc bệnh yếu sinh lý, xuất tinh sớm,
Saramonte - Hỗ trợ chữa trị bệnh gan Saramonte - Hỗ trợ chữa trị bệnh gan
SaraMONTE là sản phẩm được bào chế bằng công nghệ hiện đại( công nghệ HDC. Giúp hỗ trợ chữa trị các bệnh về gan, viêm xơ gan, giải độc gan...
Trà tăng huyết áp An Bình
Điều trị bệnh thoái hóa khớp
Chữa trị yếu sinh lý nam giới
Điều trị bệnh táo bón
Men tiêu hóa sống Bio-king
Tăng trưởng chiều cao cho bé
Điều trị bệnh viêm loét dạ dày
Điều trị bệnh gan
Hot line : 0903 235 129
Hỗ trợ trực tuyến
hỗ trợ trực tuyến Kinh doanh
Mr.Lượng: 0904 115 189
hỗ trợ trực tuyến Ms.Tuyết
Tin nổi bật
Xuất tinh sớm Xuất tinh sớm
Xuất tinh sớm là một vấn đề khá tế nhị ở nam giới, tuy không nguy hiểm tới con người nhưng lại g...
Gan nhiễm mỡ : Nguyên nhân và phương pháp điều trị Gan nhiễm mỡ : Nguyên nhân và phương pháp điều trị
Gan nhiễm mỡ (GNM) là khi lượng mỡ tích tụ trong gan chiếm quá 5% trọng lượng của gan. Gan nhiễm mỡ ...
Trẻ bị táo bón Trẻ bị táo bón
Táo bón là một bệnh lý rối loạn tiêu hóa khá phổ biến ở trẻ nhỏ, nhưng lại dễ bị bỏ qua và mức độ ng...
Đầy bụng - Trướng hơi : Nguyên nhân và cách khắc phục Đầy bụng - Trướng hơi : Nguyên nhân và cách khắc phục
Đầy bụng, trướng hơi, khó tiêu là nhóm triệu chứng thuộc về đường tiêu hóa, thường xuất hiện sau khi...
Cường dương và rối loạn cường dương Cường dương và rối loạn cường dương
Quan hệ tình dục trong đời sống vợ chồng là một thứ keo kết dính tình cảm, để xây nên hạnh phúc gia ...
Các thuốc chữa vô sinh nam Các thuốc chữa vô sinh nam
Các dược phẩm đang được dùng để điều trị hiếm muộn cho nam giới hiện tại chỉ có hiệu quả trong những...
Xử lý khi bé bị tiêu chảy Xử lý khi bé bị tiêu chảy
Hầu như trẻ em nào cũng có thể bị tiêu chảy (đi ngoài). Đây là bệnh dễ gặp và đa phần được điều trị ...
Tinh trùng Tinh trùng
Chất lượng của tinh trùng chính là một trong những vấn đề nổi bật liên quan chặt chẽ tới quá trình t...
Mãn dục nam Mãn dục nam
Có khoảng 50% đàn ông ở lứa tuổi 50 bắt đầu có dấu hiệu "rõ ràng" về suy giảm tình dục (mãn dục hay ...
Trẻ lười ăn, biếng ăn Trẻ lười ăn, biếng ăn
Biếng ăn là tình trạng rất hay gặp ở trẻ em, với các biểu hiện trẻ ăn ít hơn bình thường, ngậm thức ...
Bệnh rụng tóc (Hói đầu) Bệnh rụng tóc (Hói đầu)
Rụng tóc (hói đầu) tuy không phải bệnh nguy hiểm nhưng lại gây cho nam giới nhiều phiền toái, lo lắn...
Bổ sung canxi cho bà bầu thế nào là đúng? Bổ sung canxi cho bà bầu thế nào là đúng?
Bổ sung canxi cho bà bầu hết sức quan trọng, bởi lượng canxi không chỉ đủ cho mẹ mà đòi hỏi phải đáp...
Các bệnh về mắt thường gặp ở trẻ và cách điều trị Các bệnh về mắt thường gặp ở trẻ và cách điều trị
Trẻ em rất dễ mắc các bệnh về mắt, trẻ chưa có ý thức bảo vệ đôi mắt khỏi các tác nhân của môi trườn...
Tinh trùng yếu Tinh trùng yếu
Tinh trùng yếu ở nam giới đang là vấn đề lo ngại hàng đầu của các bạn nam giới , nó làm ảnh hưởng đế...
Tin mới nhất
Ung thư gan - nguyên nhân và triệu chứng Ung thư gan - nguyên nhân và triệu chứng
Ung thư gan là một dạng ung thư bắt đầu trong các tế bào của gan. Hình thức phổ biến nhất của ung th...
Những điều cần biết về viêm đại tràng giả mạc Những điều cần biết về viêm đại tràng giả mạc
Viêm đại tràng giả mạc (viêm đại tràng màng giả) là tình trạng viêm đại tràng xảy ra ở một số người ...
Suy gan cấp tính là gì? Suy gan cấp tính là gì?
Suy gan cấp tính được biết đến là một hội chứng lâm sàng, hậu quả của rối loạn chức năng gan. Đặc bi...
Phù phép hải sản "bẩn" ngay tại chợ Phù phép hải sản "bẩn" ngay tại chợ
Mặc dù thực phẩm trong nước thừa khả năng cung cấp cho thị trường, nhưng thực phẩm “bẩn”, không rõ n...
Nguyên nhân và triệu chứng của ung thư xương Nguyên nhân và triệu chứng của ung thư xương
Ung thư xương là một bệnh ung thư chủ yếu xuất hiện ở người trẻ tuổi, trong đó tỷ lệ mắc bệnh ở nam ...
Triệu chứng của viêm gan do rượu Triệu chứng của viêm gan do rượu
Viêm gan do rượu mô tả tình trạng viêm gan do uống rượu. Ở nước ta, ở hầu hết các bệnh viện đều cho ...
Phòng sởi khi trẻ chưa đến tuổi tiêm phòng bằng cách nào? Phòng sởi khi trẻ chưa đến tuổi tiêm phòng bằng cách nào?
Trong lúc dịch vẫn “nước sôi lửa bỏng”, làm thế nào để tránh lây nhiễm cho trẻ, đặc biệt là với trẻ ...

Công ty Cổ phần Thương mại & Dược phẩm An Bình

Số 11A, ngõ 34, phố Tương Mai, phường Đồng Tâm, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội
ĐT: 04 35772507 - Fax: 04 35772422

duoc pham

Add by Google, be bi tao bon , tao bon

yếu sinh lý , còi xương,viêm đại tràng, đau dạ dày, mỏi mắt, bệnh mắt,

bệnh gan, suy dinh dưỡng,bệnh gan , viêm gan, xơ gan, tăng chiều cao , tiêu chảysuc khoe

bé tiêu chảy, xuất tinh sớm